Kvalitetno sjeme višegodišnjih mahunarki ima visoku klijavost (80-90 %), brzo klija (5-7 dana) i brzo niče (7-14 dana). Brzina klijanja i nicanja ovisi o uvjetima tla: temperaturi, vlažnosti i sadržaju zraka u tlu. Optimalna temperatura za klijanje sjemena mahunarki je 20-22 °C, a optimalna vlažnost 70-80 % poljskog vodnog kapaciteta.

Pri nižim temperaturama, naročito ako su praćene visokom vlažnošću tla, sjeme će nicati sporo i neujednačeno. Ovakvi uvjeti mogu dovesti do propadanja sjemena i klijanaca, odnosno do manje ili veće prorijeđenosti usjeva. Nedostatak vlage također usporava nicanje. Stoga, u nepovoljnim uvjetima razdoblje od sjetve do nicanja može biti produženo na 20-30, pa i više dana. Brzina nicanja ovisi u određenoj mjeri i o vrsti. Općenito, vrste koje kraće žive, brže niču i imaju brži početni porast.

Pri nicanju višegodišnje mahunarke iznose kotiledone (listiće) na površinu tla. Početni razvoj biljaka višegodišnjih mahunarki, po klijanju i nicanju je polagan. Jednostavni listić se pojavljuje za 7 do 14, a prvi pravi list za 14 do 20 dana. Nakon polaganog početnog porasta i razvoja, biljke višegodišnjih mahunarki se razvijaju brže, pa u ovisnosti o uvjetima i vrsti, u fenofazu cvatnje mogu stići za 60 do 90 dana. Kod mahunarki s uspravnom stabljikom (lucerna) nakon nicanja, meristemski se vrh nalazi sasvim iznad tla. Prva stabljika se razvija iz plumule između dva kotiledona listića.

Kad se primarna stabljika u određenoj mjeri razvije (6-7 listova), u pazušcu kotiledonih listića i prvih listova stabljike formiraju se začeci novih stabljika. S vremenom stabljika postaje drvenasta u osnovi i na površini tla. To je ujedno i dio koji se označava kao kruna iz koje se razvijaju pupoljci koji daju sukcesivno nove stabljike. Mahunarke s puzajućom stabljikom (bijela djetelina) imaju nešto drugačiji način formiranja stabljika. Kod ovih vrsta rast je primarne stabljike limitiran na 2,5 – 7,5 cm, sa svega nekoliko listova. Nove stabljike se formiraju iz pupova u pazušcima listova blizu vrha stabljike. S obzirom da su internodiji primarne stabljike vrlo kratki, novoformirane stabljike se rasprostiru u svim pravcima te mlade biljke imaju izgled rozete.

Foto: Pixabay

VEZANI ČLANCIVIŠE OD AUTORA